Τις τελευταίες εβδομάδες φαίνεται να διαμορφώνεται στην Ευρώπη ένα επικίνδυνο κλίμα ηττοπάθειας. Ένα κλίμα φόβου, κούρασης ή -ακόμη χειρότερα- πολιτικού υπολογισμού, που οδηγεί ορισμένες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να υιοθετούν θέσεις πιο κοντά στις ρωσικές απαιτήσεις, παρά στις αξίες και τις δεσμεύσεις της ίδιας της Ευρώπης.
Είτε επειδή τρόμαξαν είτε επειδή θέλουν να κλείσουν «γρήγορα» έναν πόλεμο που τους κουράζει, αρκετοί ηγέτες εμφανίζονται έτοιμοι να σπρώξουν την Ουκρανία σε επικίνδυνους συμβιβασμούς — σε μια στιγμή που η Ρωσία δεν δίνει κανένα σήμα ότι επιθυμεί πραγματική ειρήνη.
Το παράδειγμα της Φινλανδίας, του Βελγίου, της Γερμανίας και τώρα της Ιταλίας δείχνουν ότι κάτι αλλάζει στον ευρωπαϊκό πολιτικό αέρα. Και αυτό το «κάτι» δεν μοιάζει καθόλου καλό.
Πρόεδρος της Φινλανδίας: «Δίκαιη ειρήνη στην Ουκρανία είναι εξαιρετικά απίθανη»
Ο πρόεδρος της Φινλανδίας, Άλεξ Στουμπ, προειδοποίησε πρόσφατα ότι οποιαδήποτε μελλοντική συμφωνία κατάπαυσης του πυρός δύσκολα θα μοιάζει με «δίκαιη ειρήνη». Οι ευρωπαϊκές χώρες, είπε, προσπαθούν να διασφαλίσουν την ανεξαρτησία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας — αλλά ταυτόχρονα όλοι γνωρίζουν ότι η Ρωσία δεν έχει καμία διάθεση να υποχωρήσει.
Η δήλωση αυτή δεν είναι τυχαία. Η Φινλανδία, χώρα που συνορεύει με τη Ρωσία και έχει ζήσει την απειλή από πρώτο χέρι, γνωρίζει ότι οποιαδήποτε «ειρήνη» επιβάλει ο Πούτιν, δεν θα είναι ούτε δίκαιη ούτε σταθερή. Θα είναι μια ανάσα πριν από τον επόμενο πόλεμο.
Ο πρωθυπουργός του Βελγίου: «Η ήττα της Ρωσίας είναι παραμύθι — τα παγωμένα κεφάλαια ίσως επιστραφούν στη Μόσχα»
Ακόμη πιο ανησυχητικός ήταν ο πρωθυπουργός του Βελγίου, Μπαρτ ντε Βέβερ. Σε συνέντευξή του στο La Libre, χαρακτήρισε ως «παραμύθι και αυταπάτη» την ιδέα ότι η Ρωσία μπορεί να ηττηθεί στρατηγικά.
Και συνέχισε λέγοντας ότι «τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία ίσως χρειαστεί να επιστραφούν στη Μόσχα». Δηλαδή, η χώρα που φιλοξενεί 140 δισ. ευρώ από τα κλεμμένα, ματωμένα χρήματα του Κρεμλίνου, αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να τα επιστρέψει στον Πούτιν.
Η λογική του αποκαλυπτική:
«Αν η Ρωσία ηττάτο, τότε θα δίναμε τα χρήματα στην Ουκρανία». Με άλλα λόγια: δεν πιστεύουμε ότι θα ηττηθεί, οπότε ας μην τα δώσουμε.
Γερμανός ΥΠΕΞ: «Η Ουκρανία ίσως χρειαστεί να κάνει επώδυνες παραχωρήσεις»
Ακόμη ένα κομμάτι στο παζλ του ευρωπαϊκού πανικού προκύπτει από τη Γερμανία. Ο υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας, Γιοχάν Βάντεφουλ, δήλωσε στη Neue Osnabrücker Zeitung ότι η Ουκρανία ενδέχεται να «αναγκαστεί να κάνει οδυνηρές παραχωρήσεις» για να σταματήσει η ρωσική εισβολή.
Ο ίδιος μίλησε ακόμη και για «πιθανό δημοψήφισμα» στην Ουκρανία, στο οποίο οι πολίτες θα καλούνταν να αποφασίσουν αν μπορούν να αποδεχτούν τους ρωσικούς όρους — τους οποίους όλοι γνωρίζουμε: σημαντικές εδαφικές απώλειες. Και πρόσθεσε ότι η δουλειά της διπλωματίας «είναι να βρεθούν συμβιβασμοί» – συμβιβασμοί που, όπως είπε, «θα είναι οδυνηροί».
Ιταλία: Η κυβέρνηση Μελόνι καθυστερεί την έγκριση νέου πακέτου στρατιωτικής βοήθειας
Στην Ιταλία, η κυβέρνηση Μελόνι ροκανίζει τον χρόνο για την ανανέωση του διατάγματος στρατιωτικής βοήθειας. Το Reuters αναφέρει ότι ο νέος νόμος —που επιτρέπει στη Ρώμη να στέλνει όπλα χωρίς κάθε φορά κοινοβουλευτική έγκριση— τελικά αποσύρθηκε από την ημερήσια διάταξη.
Ο λόγος; Τριγμοί μέσα στην κυβερνητική συμμαχία. Η Τζόρτζια Μελόνι υπόσχεται ότι θα στηρίξει την Ουκρανία μέχρι τέλους, αλλά ο Ματέο Σαλβίνι, αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και επικεφαλής της «Λίγκας», εξέφρασε ανοιχτά αμφιβολίες για τη συνέχιση της βοήθειας – επικαλούμενος μάλιστα το πρόσφατο σκάνδαλο διαφθοράς στην Ουκρανία.
Έτσι, το διάταγμα δεν εγκρίθηκε, ενώ το ισχύον νομικό πλαίσιο λήγει στο τέλος της χρονιάς. Αν δεν υπάρξει συμφωνία, η ιταλική βοήθεια θα παγώσει από 1η Ιανουαρίου.
Την ίδια ώρα, ο υπουργός Άμυνας της Ιταλίας, Γκουίντο Κροζέτο, έχει ανακοινώσει σε σύνοδο του ΝΑΤΟ ότι η Ιταλία θα χρηματοδοτεί αγορές αμερικανικών συστημάτων για την Ουκρανία — μέσω του προγράμματος PURL. Ένα πρόγραμμα που επιτρέπει στην Ουκρανία να ζητά κρίσιμα όπλα, όπως αντιαεροπορικά Patriot, τα οποία οι ευρωπαίοι σύμμαχοι θα αγοράζουν απευθείας από τις ΗΠΑ για λογαριασμό της.
Με απλά λόγια: η Ιταλία λέει ότι θα συνεχίσει, αλλά το εσωτερικό της μέτωπο δείχνει το αντίθετο.
Η Ευρώπη πρέπει να ξυπνήσει
Όλα τα παραπάνω —η Φινλανδία, το Βέλγιο, η Γερμανία, η Ιταλία- δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά. Είναι σημάδια μιας Ευρώπης που κουράστηκε, που φοβάται, που ψάχνει τρόπο να αποφύγει την πραγματικότητα: ότι η Ρωσία δεν θέλει ειρήνη, αλλά υποταγή. Και ότι αν η Ευρώπη δείξει αδυναμία σήμερα, αύριο το τίμημα θα είναι πολλαπλάσιο – όχι μόνο για την Ουκρανία, αλλά για ολόκληρη την ήπειρο. Τότε ίσως οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να αρχίσουν να μαθαίνουν -όχι φυσικά ρώσικα- αλλά κινέζικα. Καθώς μια τέτοια αδυναμία εκ μέρους της ηγεσίας της Γηραιάς Ηπείρου θα εκληφθεί από τις απολυταρχικές δυνάμεις του πλανήτη ως ανοιχτή πρόσκληση για να έρθουν και εκείνοι και να πάρουν αυτά που τόσο πολύ επωφθαλμιούν.
